De North Coast 500, de grote lus door het noorden van Schotland

De lus door de noordelijke Highlands

De North Coast 500 gaat vanuit Inverness rond het noorden van Schotland: zo’n 830 kilometer. Aan de west- en noordkust heeft de weg vaak maar één rijstrook. Bij de uitwijkplaatsen, de ‘passing places’, ga je links aan de kant om de tegenligger te laten passeren, en je groet elkaar met de hand. Je rijdt langzaam, tussen de schapen en de herten.

De Bealach na Bà klimt in negen kilometer van zeeniveau naar 630 meter, met hellingen van bijna 20%. Vanaf de top zie je Skye, daarna daal je af naar Applecross. Dan volgen de bergen van Torridon, Loch Maree, de haven van Ullapool en het witte zand van Achmelvich.

In het noorden overspant de Kylesku-brug, geopend in 1984, een zeearm. Dan gaat de weg van baai naar baai. Daarna opent zich Caithness, vlak en omzoomd door hoge kliffen, met Dunnet Head, het noordelijkste punt van het eiland Groot-Brittannië. De terugweg volgt de riviermondingen aan de oostkust, waar je bij Chanonry Point naar dolfijnen uitkijkt.

Bij Knockan Crag, ten noorden van Ullapool, loopt een pad langs een rotswand. Daar liggen oude gesteenten op jongere. Bewegingen van de aardkorst hebben ze naar het westen geschoven. Dat is de Moine-overschuiving. De geologen Ben Peach en John Horne verklaarden het in de jaren 1880.

In Durness hebben de zee en een beek Smoo Cave uitgesleten in de kalksteen. De ingang is zo’n 40 meter breed en geldt als de grootste ingang van een zeegrot in Groot-Brittannië.

De Clearances in Sutherland

Begin 19de eeuw maken de grondeigenaren van Sutherland het binnenland leeg om er grote schapenhouderijen te beginnen. De schapen brachten meer op dan de families die er woonden. Tussen 1807 en 1821 worden duizenden mensen naar de kust gestuurd om van de visserij te leven; anderen emigreren. In 1814 laat rentmeester Patrick Sellar in Strathnaver huizen platbranden. Hij wordt berecht en in 1816 vrijgesproken.

In Bettyhill vertelt het Strathnaver Museum over deze uitzettingen. Bij Durness loopt een pad door de ruïnes van het dorp Ceannabeinne. Aan de oostkust laat Dunrobin Castle, het kasteel van de hertogen van Sutherland, de kant van de grondeigenaren zien, met torens in de stijl van Franse kastelen.

Wat je niet mag missen

1. 1Corrieshalloch GorgeEen hangbrug boven een kloof van 60 meter diep en een waterval van 46 meter.
2. 2Inverewe GardenEen tuin uit 1862 waar planten uit de hele wereld groeien dankzij de Noord-Atlantische stroom.
3. 3Ardvreck CastleDe ruïne van de MacLeods van Assynt, waar de markies van Montrose in 1650 aan zijn vijanden werd uitgeleverd.
4. 4Dunnet Head en DuncansbyDe vuurtoren op het noordelijkste punt van het eiland Groot-Brittannië, en daarna de rotsnaalden bij John o’ Groats.
5. 5Whaligoe StepsMeer dan 300 treden, uitgehakt in de rotswand, die de vrouwen beladen met haring weer op liepen.
6. 6Culloden en ClavaDe heide van de laatste veldslag in Groot-Brittannië, in 1746, en grafheuvels uit de bronstijd.

De North Coast 500 in beeld

i

i

i

De ingang van Smoo Cave, onder de kalkstenen kliffen.

De keuken van de Highlands

Aan de westkust komen de langoustines en de sint-jakobsschelpen rechtstreeks van de boten. Cullen skink, een soep van gerookte schelvis en aardappelen, staat op de meeste kaarten, net als hertenvlees.

De lus komt langs verschillende stokerijen van whisky: Glenmorangie in Tain, met de hoogste distilleerketels van Schotland, Old Pulteney in Wick, Wolfburn in Thurso. De keukens sluiten vaak rond 20.00 uur: reserveer in de zomer.