Epirus, van Zagori tot de baai van Parga

Zagori, de Pindos en de Ionische Zee

Epirus is de bergachtige regio in het noordwesten van Griekenland, aan de grens met Albanië. Ten noorden van Ioannina telt Zagori 46 dorpen van grijze steen met daken van leisteen, verbonden door smalle, bochtige wegen. Vanuit Monodendri loopt een smalle weg door het ‘stenen woud’, kalkrotsen die als bladen op elkaar liggen, naar het uitkijkpunt van Oxya, boven de Vikoskloof.

Verder naar het westen daalt de weg met haarspeldbochten af van Aristi naar de rivier de Voidomatis en klimt dan weer naar Papingo, aan de voet van de rotswanden van de berg Tymfi. Bij het dorp heeft de bergbeek poelen uitgesleten waarin je in de zomer kunt zwemmen. In het zuidoosten, in de Pindos, ligt het Aoosmeer op zo’n 1350 meter hoogte, tussen bossen en weiden.

Daarna gaat het omlaag naar zee. Bij Glyki loop je de Acheron op, de rivier van de onderwereld van de oude Grieken, vaak met je voeten in het koude water. Verder naar het zuiden, bij Preveza, bezoek je de ruïnes van Nicopolis, de stad die Octavianus stichtte na zijn overwinning bij Actium. Parga ligt in een baai, onder een Venetiaans kasteel.

In 2023 zette Unesco het cultuurlandschap van Zagori op de Werelderfgoedlijst. Wat beschermd wordt, is de manier waarop de bewoners de bergen hebben ingericht. Onder de Ottomanen vormden de dorpen een zelfbesturende gemeenschap, het Koinon van Zagori, geleid door een raad van ouderen, tot 1868.

Veel mannen trokken weg om handel te drijven in Constantinopel, Roemenië of Rusland. Met het geld dat ze naar huis stuurden, werden bruggen, fonteinen, scholen, kerken en grote stenen huizen betaald.

Ioannina en Ali Pasja

Ioannina, de grote stad van Epirus, ligt aan het Pamvotismeer. Van 1788 tot 1822 is het de hoofdstad van Ali Pasja, een Ottomaanse gouverneur van Albanese afkomst die bijna als een vorst regeert. Binnen de muren van het Kastro staat in de citadel Its Kale de Fethiye-moskee, waar vlakbij zijn graf ligt.

In december 1803 nemen zijn troepen Souli in. Volgens de overlevering springen Souliotische vrouwen dan dansend van de rots van Zalongo, liever dan zich over te geven. In 1819 staan de Britten Parga aan hem af, en de meeste inwoners vertrekken naar Corfu. Ali Pasja wordt in 1822 gedood op het eiland in het meer, in het klooster Agios Panteleimon, waar je met de boot naartoe gaat.

Wat je niet mag missen

1. 1De VikoskloofHet Guinness Book of Records noemde haar de diepste kloof ter wereld in verhouding tot haar breedte, een omstreden titel.
2. 2De grot van PeramaIn 1940 ontdekt door inwoners die voor de bombardementen vluchtten, op 4 kilometer van Ioannina.
3. 3De brug van KonitsaEén enkele boog, gebouwd rond 1870, met daaronder een klok die luidde als de wind gevaarlijk werd.
4. 4MetsovoHet stadje van de Aromanen, of Vlachen, die een Romaanse taal spreken; je bezoekt er het schilderijenmuseum Averoff.
5. 5De brug van ArtaVolgens de ballade stortte ze elke nacht in, tot de bouwmeester zijn vrouw in de fundamenten inmetselde.
6. 6DodonaHet heiligdom van Zeus, waarvan het orakel antwoordde met het ruisen van een eik, en zijn theater uit de 3e eeuw v.Chr.

Epirus in beeld

i

i

i

De enkele boog van de brug van Konitsa boven de kiezels van de Aoos.

De keuken van Epirus

Epirus is het land van de pites, hartige taarten van met de hand uitgerold filodeeg, gevuld met wilde kruiden, prei, kaas of vlees. In Ioannina eet je ook kikkers en paling uit het meer. In de bergen staan lam, jonge geit en metsovone op tafel, een gerookte kaas uit Metsovo.

Ioannina staat bekend om zijn baklava. Metsovo heeft zijn eigen wijn, de Katogi Averoff, en overal drink je tsipouro, een brandewijn van druiven. In Parga eet je gegrilde vis.