De Albanese Rivièra, van Vlorë naar Ksamil

De weg langs de Ionische kust

De Albanese Rivièra begint met een klim. Vanaf de baai van Vlorë klimt de SH8 door een dennenbos naar de pas van Llogara, op 1027 meter. Bovenaan zie je ineens de kust, met krappe haarspeldbochten tot aan de Ionische Zee. Een tolweg met een tunnel gaat nu onder de pas door: neem voor het uitzicht de oude weg.

Aan de voet van de pas gaat de weg van dorp naar dorp. Dhërmi, Vuno, Qeparo en de oude stad van Himarë liggen hoog op de hellingen. In Himarë en Dhërmi spreken veel inwoners naast Albanees ook een Grieks dialect. De stranden liggen lager: Jalë, Livadhi en Gjipe, aan de monding van een kloof. Verder naar het zuiden ligt het lange strand van Borsh langs de weg, onder de olijfbomen, en Lukovë daalt in terrassen met citrusbomen af naar zee.

De reis eindigt in Ksamil, tegenover kleine beboste eilandjes, in helder, turquoise water. Net ten zuiden liggen de ruïnes van Butrint op een schiereiland tussen een meer en een kanaal. In het binnenland is de Syri i Kaltër een diepblauwe bron, tussen de bomen.

Boven op de heuvel van Butrint staat een Venetiaans kasteel met het museum van de site. Kom aan het eind van de dag, als de hitte en de drukte afnemen.

Op een heuvel bij Finiq was Phoinike de hoofdstad van de Chaoniërs, een volk uit Epirus; het grote theater dateert uit de 3e eeuw v.Chr. Saranda is het antieke Onchesmos. Midden in het centrum bezoek je de resten van een synagoge uit de 5e eeuw, die in de 6e eeuw een kerk werd. De moderne naam van Saranda komt van het Byzantijnse klooster van de Veertig Heiligen, waarvan de ruïnes boven de stad uitkijken.

Een kust die lang versterkt was

Eeuwenlang strijden Ottomanen en Venetianen om deze kust. Corfu, er recht tegenover, blijft tot 1797 Venetiaans. In 1537 laat sultan Süleyman de Prachtlievende het kasteel van Lëkurës bouwen boven Saranda, tegen de Venetianen. Aan het begin van de 19e eeuw versterkt Ali Pasja van Tepelenë, heerser over Epirus in naam van de Ottomanen, op zijn beurt de kust. In Porto Palermo dateert een inscriptie zijn fort in 1804 en zegt dat Franse ingenieurs het bouwden.

In Vlorë roept Ismail Qemali op 28 november 1912 de onafhankelijkheid van Albanië uit. Onder het communistische regime van Enver Hoxha sluit het land zich af. Van 1967 tot 1986 wordt het bezaaid met betonnen bunkers, die je nog op de stranden ziet. De Rivièra was toen een militaire kust. Begin jaren negentig gaat ze open voor toerisme en sindsdien wordt er snel gebouwd, vooral in Ksamil en Dhërmi.

Wat je niet mag missen

1. 1De pas van LlogaraDe afdaling met haarspeldbochten naar de Rivièra, over de oude weg.
2. 2Het klooster van ZvërnecEen middeleeuws klooster op een eilandje in de lagune van Narta, aan het eind van een houten loopbrug.
3. 3Het strand van GjipeEen baai aan de monding van een kloof, te voet of per boot te bereiken.
4. 4De oude stad van HimarëDe wijk Kastro en zijn kerken, binnen de muren van het kasteel.
5. 5Het kasteel van Porto PalermoHet fort van Ali Pasja op zijn schiereiland, achter in een bijna gesloten baai.
6. 6De Syri i KaltërDuikers zijn tot 50 meter diep in de bron afgedaald zonder de bodem te vinden.

De Albanese Rivièra in beeld

i

i

i

Het heldere, turquoise water van de Syri i Kaltër, onder de bomen.

De keuken van de Rivièra

Aan de kust eet je gegrilde vis, octopus en mosselen die in het meer van Butrint worden gekweekt. De olijfolie komt uit de olijfgaarden van Borsh, de sinaasappels en citroenen van de terrassen van Lukovë.

De byrek, een bladerdeegtaart met kaas of spinazie, eet je op elk uur van de dag. Op de hellingen van Llogara verkopen ze honing en çaj mali, bergthee. De maaltijd eindigt vaak met een glaasje raki.