Montenegro en Albanië, van Kotor tot Berat

Van de Baai van Kotor naar de steden van Albanië

De reis begint achter in de Baai van Kotor. De weg volgt het water, aan de voet van hoge kalkstenen wanden. Vaak heet de baai een fjord, maar het is een oud rivierdal dat door de zee is overspoeld. In Perast brengt een bootje je in een paar minuten naar Onze-Lieve-Vrouw van de Rots, een kerk op een kunstmatig eilandje.

Na de stranden van Budva klimt de weg naar Cetinje en daarna naar de Lovćen. Lager ligt het Meer van Skadar, dat Montenegro met Albanië deelt: het grootste meer van de Balkan. Vanaf het uitzichtpunt Pavlova Strana zie je de Rijeka Crnojevića een hoefijzer vormen. In Virpazar vertrekken bootjes tussen de waterlelies.

De kust eindigt in Ulcinj, een Albaneestalige stad, met zijn oude stad op een rotskaap. Na de grens bezoek je Shkodër op de fiets. Daarna steek je de vlakte over naar Krujë, dat tegen zijn berg aan ligt, en verder naar Tirana en het Romeinse amfitheater van Durrës. De weg eindigt in Berat, waar de witte huizen de heuvel bedekken.

Vijf eeuwen later leeft het Albanië van Enver Hoxha afgesloten van de wereld. Het land raakt bezaaid met kleine betonnen bunkers, die je nog altijd langs de wegen ziet. In Tirana is de atoomschuilkelder van Hoxha een museum geworden, Bunk’Art. De Piramide, in 1988 geopend als Hoxha-museum, werd in 2023 een digitaal opleidingscentrum voor jongeren.

Berat staat sinds 2008 op de Werelderfgoedlijst van Unesco en wordt de stad van de duizend ramen genoemd, naar de gevels van de wijk Mangalem. In de citadel wonen nog altijd families. Een museum toont er de iconen van Onufri, een schilder uit de 16e eeuw.

Montenegro, van Venetië tot Njegoš

Van 1420 tot 1797 hoort Kotor bij Venetië. Daaraan dankt de stad 4,5 kilometer stadsmuren, die klimmen tot het fort van Sint-Jan, 280 meter boven de stad. De kathedraal van Sint-Tryphon werd in 1166 ingewijd. Kotor staat sinds 1979 op de Werelderfgoedlijst van Unesco. In 2017 komen de stadsmuren op de lijst van de Venetiaanse verdedigingswerken.

Cetinje, in het binnenland, is de vroegere hoofdstad. Petar II Petrović-Njegoš, in 1813 geboren in Njeguši, regeert er als vorst-bisschop en schrijft er De bergkrans, het grote gedicht van het land. Njegoš wilde op een top van de Lovćen begraven worden. Het mausoleum dat Ivan Meštrović ontwierp, in 1974 geopend, kwam in de plaats van zijn kapel. Je gaat erheen via een tunnel met 461 treden.

Wat je niet mag missen

1. 1Onze-Lieve-Vrouw van de RotsVolgens de overlevering hebben de zeelieden van Perast het eilandje gemaakt door er stenen in het water te gooien.
2. 2Sveti StefanEen versterkt dorp dat een luxehotel is geworden, heropend in 2026: het eilandje is alleen voor gasten, het uitzicht vanaf de kustweg is voor iedereen.
3. 3Het Meer van Skadar per bootVanuit Virpazar, tussen riet en waterlelies, aan de voet van het fort Besac.
4. 4Stari BarEen verlaten stad boven Bar, grotendeels verwoest tijdens het beleg van 1877-1878.
5. 5De citadel van RozafaVolgens de legende werd hier een vrouw levend ingemetseld, met een borst en een hand vrij voor haar baby.
6. 6De brug van GoricaDe brug met zeven bogen van Berat, tegenover de ramen van Mangalem.

Montenegro en Albanië in beeld

i

i

i

De oude brug met twee bogen in Rijeka Crnojevića.

Aan tafel in Montenegro en Albanië

In Njeguši, aan de weg naar de Lovćen, proef je de gerookte ham van het dorp en de kaas. Aan het Meer van Skadar eet je karper en gerookte alver. De wijngaarden van de Crmnica, bij Virpazar, geven een rode wijn, de vranac.

In Albanië is tavë kosi lamsvlees uit de oven onder een laag yoghurt en eieren. Tirana heeft zijn fërgesë, met paprika en verse kaas. Byrek, een hartig bladerdeeggebak, eet je op elk uur van de dag, en de raki sluit de maaltijd af. Rond Berat maken ze wijn van een inheemse druif, de pulës.